Asıl adı Mustafa Fehmi Kubilay’dır. 1906 yılında Girit adasında doğmuştur. Aile daha sonra Anadolu’ya geçmiştir. Kubilay öğretmen olarak görevini yaparken askere alınmış ve askerliğini yedek subay olarak İzmir’in Menemen ilçesinde yapmaya başlamıştır.
Cumhuriyet kurulduktan sonra arka arkaya yapılan devrimler toplumu bir anda çağdaş insan dönüştürecek güce sahip değildi. Eldeki toplum altı yüzyıldan beri Osmanlı İmparatorluğu’nda kul köle sınıfını oluşturan 11-12 milyonluk eğitimsiz bir halk kitlesiydi. Cumhuriyet kurulurken uzaydan yeni toplum getirilmedi. Mevcut insan kadromuzla Cumhuriyeti geliştirmeye çalışıldı. Bu bağlamda gerici, yobaz güçler, tarikatlar, din bezirganları sessiz kalmaya ve kendilerini saklamaya özen gösteriyorlardı. Su yüzde olanlar ise, Cumhuriyeti ve devrimleri kabullenmiş görüntüsü çiziyorlardı.
Derviş Mehmet adlı kişi Nakşibendi tarikatı mensubuydu. 23 Aralık 1930 yılında Menemen’e altı silahlı arkadaşıyla gelerek camiide bulunan sancağı alarak sokağa çıkıyor ve halkı, “Ey Müslümanlar, ne duruyorsunuz; Halife Abdülmecit hududa geldi, Sancak-ı Şerif çıktı, gelin altında toplanalım, şeriat isteyelim” diyerek halkı kendilerine katılmaya davet ediyordu. Dinsel rituallerle ve tekbirlerle dini ibareler bulunan bayrağı Hükümet Konağı önündeki meydana dikmiştir. Etrafına belli bir kalabalık toplanmıştı. Neden Menemen? Çünkü, Menemen’de gerici ve tarikatların etkisinde olan bir halk yapısı vardı ve özellikle seçilmiştir.
Bu duruma son vermek için görevledirilen öğretmen astteğmen Kubilay, isyancı gürühla konuşmaya, eylemlerine son vermeye ikna etmeye çalışmıştır. Kubilay’ın bu çabalarına silahla yanıt veren isyancı yobazlar kendilerine karşı koymaya çalışan Kubilay’ın yaralanmasını fırsat bilerek üzerine atılmışlar. Derviş Mehmet cebinden çıkardığı bağ bıçağıyla başını keserek bir değneğin ucuna takmıştır. Bu arada Kubilay’a yardıma gelen Hasan ve Şevki adlı bekçilerde şehit edilmişlerdir. Kubilay’ın başını sokaklarda dolaştırmaya başlayan meczuba Menemen halkı alkışlarlarla cesaret vermiştir. Karakoldan gelen askerler açtıkları ateş sonucu Derviş Mehmet ve dört arkadaşını yaralayarak yakalanmış, ikisi kaçmış ama iki gün sonra yakalanmışlardır.
Bu olaydan sonra kurulan mahkemede Cumhuriyet’e isyandan idama mahkum edilmişler ve asılmışlardır.
Bu olayın özünde kurulan Cumhuriyet idaresine ve onun getirdiği yeniliklere karşı olanların bir isyanıdır. Din burada motif olarak kullanılmış, beyinleri din kisvesi adı altında yıkananların fırsat buldukça Cumhuriyet’e ve değerlerine saldırmışlardır. Bugünde aynı düşüncelere sahip belki milyonlar vardır.
17 Kasım 1924 yılında kurulan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası kısa sürede dini motifleri ve söylemleriyle dincilerin odak noktası haline geldiği için genç Cumhuriyet için tehlikeli görülerek 3 Haziran 1925 yılında kapatılmıştır.
Doğu’da Diyabakır merkezli Şeyh Sait İsyanı 13 Şubat 1925’de patlak vermişti. Din elden gidiyor söylemiyle yola çıkan Şeyh Sait’in amacı hem Cumhuriyet’i yıkmak hem de Doğu’da bir Kürt Devleti kurmaya yönelikti. Bu hareketi İngilizlerin kışkırttığına ve yardım ettiğine dair bilgilerin varlığı bilinmektedir.
Bütün bunlar göz önünde bulundurulunca Cumhuriyet’e duyulan kinin, düşmanlığın neden bugünlere kadar geldiğini çok iyi anlamış oluruz. 1950 yılında iktidara gelen Adnan Menderes din kartına oynamış ve halkın oylarını bu yolla toplamıştır. 1957 yılında bir seçim mitinginde halka söylediği, “Siz isterseniz, şeriatı bile getirirsiniz” demesinin altında yatan da budur. AKP'nin de aynı söylemle pararellikler taşıyan yönleri ağırlıklıdır.
Bugün AKP’de aynı yolla halktan oy toplamaktadır. Halk arasında kutuplaşmalar yaratarak buradan beslenmeye çalışmaktadır. İslam dinini ve dinsel motivler bir araç olarak kullanmakta ve amacı, kendi gücünü sağlamlaştırmaktır.
Cemaatlar, tarikatlar ve İslamcılar açısından dünden bugüne değişen fazla birşey yoktur. ortak amaç; Cumhuriyet düşmanlığıdır.
Menemen olayında verilen cezalar:
İdam edilenler: 1. Manisa'dan kahveci çırağı Mustafa 2. Manisa'dan terzi Talat 3. Manisa'dan topçu Hüseyin 4. Manisa'dan tatlıcı Mustafa Hüseyin 5. Manisa'dan eskici Hüseyin Ali 6. Manisa, Keçeli köyü'nden Himmetoğlu Süleyman 7. Manisa, Paşa köyü'nden Kahya Ahmetoğlu İsmail 8. Manisa'dan Mutaf Süleyman 9. Manisa'dan Manifaturacı Osman 10. Manisa'dan Hafız Cemal 11. Manisa'dan Tabur İmamı İlyas Hoca 12. Manlsa'dan Alipaşazade Ragıp Bey 13. Manisa'dan Şeyh Hafız Ahmet 14. Manisa'dan Giritli İbrahimoğlu İsmail 15. Menemen Bozalan'dan Koca Mustafa 16. Menemen Bozalan'dan Hacı İsmail 17. Menemen Bozalan'dan Hacı İsmailoğlu Hüseyin 18. Menemen Bozalan'dan Göriceli Abdülkerim 19. Menemen'den Yukarıcumalı Ramiz 20. Menemen'den Çıtaklı Molla Süleyman 21. Menemen'den Hayimoğlu Jozef (İdam) ("Şeriat isterük" diye bağıranların arasına karışmış bir
Yahudi vatandaşımızdır.) 22. Menemen'den Şımbıllı Ali Osmanoğlu Memet 23. Menemen'den Arnavut Yusufoğlu Kâmil 24. Menemen'den Kerimoğlu İbrahim 25. Menemen'den Selimoğlu Boşnak Abbas 26. Alaşehir'den Şeyh Ahmet Muhtar 27. Alaşehir'den Esat’ın oğlu Memet Ali 28. Manisa Hastanesi imamlığından mütekait Laz İbrahim Hoca 29. Manisa'dan Emrullahoğlu Memet
Manisa'dan Nalıncı Hasan idama bedel (24) sene hapis (20) yaşında Manisadan Çoban Ramazan idama bedel (24) sene hapis (20) yaşında Manisadan Giritli Küçük Hasan idama bedel (24) sene hapis (17) yaşında Menemenden Harputlu Ömeroğlu Memet idama bedel (24) sene hapis (65) i mütecaviz İzmirden Laz Memet Ali Hoca idama bedel (24) sene hapis (65) i mütecaviz Erbilli Şeyh Esat idama bedel (24) sene hapis (65)i mütecaviz
Hapis ve ağır hapis cezalarına mahkûm edilenler:
Horus köyünden Selâhattin oğlu Naşit (15 sene ağır hapis) Horus köyünden Yakupoğlu Ali (15 sene ağır hapis) Horus köyünden Muhittinoğlu Ali Koç (15 sene ağır hapis) Horus köyünden Hasanoğlu Ahmet (15 sene ağır hapis) Horus köyünden Neciboğlu Mevlût (15 sene ağır hapis) Horus köyünden Ragıboğlu Osman (15 sene ağır hapis) Horus köyünden Mümtazoğlu Haşim 65 yaşını mütecaviz olduğundan 12,5 sene ağır hapis 14 kişiye 3'er sene hapis 20 kişiye 1'er sene hapis
İsveç Postası olarak Menemen’de şehit edilen öğretmen asteğmen Mustafa Fehmi Kubilay’ı ve tüm devrim şehitlerini rahmetle anıyor, ışıklar içerisinde rahat uyumalarını diliyoruz.
İsveç Postası
