İSVEÇ POSTASI
Bağımsızlığın adı: Milliyetçilik
Naim Babüroğlu
Bazı kavramlar vardır...
Türkiye’de çok konuşulur, az anlaşılır.
Milliyetçilik de bunlardan biri.
Kimi ırkçılıkla karıştırır.
Kimi hamasete indirger.
Kimi çağdışı bir düşünceymiş gibi küçümser.
Kimi de Atatürk’ün milliyetçiliğine burun kıvırır.
Oysa Cumhuriyet’in tarihini bilenler için milliyetçilik, bir siyasi söylem değil; tutsaklığı reddeden bir milletin bağımsızlık iradesidir.
Çünkü Türkiye Cumhuriyeti, işgal edilmiş bir vatanın küllerinden doğdu.
★★★
19 Mayıs 1919...
Mustafa Kemal Paşa Samsun’a çıktığında ne güçlü bir ordusu vardı ne de parası...
İstanbul işgal altındaydı.
Anadolu parçalanıyordu.
Osmanlı Devleti çökmüştü.
Millet yoksuldu, yorgundu, umutsuzdu.
★★★
Mustafa Kemal, 22 Haziran 1919’da Amasya Genelgesi’yle bütün dünyaya seslenir:
“Milletin istiklâlini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır.”
Bu söz, bir devletin kuruluş felsefesiydi.
Cumhuriyet’in işaret fişeğiydi.
Ve 23 Nisan 1920’de TBMM açıldı.
Egemenliğin kaynağı değişti, padişahın yerini millet aldı.
★★★
Peki, Atatürk nasıl bir milliyetçiydi?
Osmanlı’nın son döneminde, imparatorluğu dağılmaktan kurtarmak için Osmanlıcılık, İslamcılık ve Türkçülük düşünceleri tartışılıyordu.
Yusuf Akçura, 1904’te yayımladığı “Üç Tarz-ı Siyaset” adlı eserinde bu üç siyasi anlayışı karşılaştırmıştı.
Ancak Atatürk’ün milliyetçiliği, Osmanlı dönemindeki Türkçülüğün basit bir devamı değildi.
Çünkü Atatürk’ün amacı imparatorluğu yeniden kurmak değil, bağımsız bir millî devlet oluşturmaktı.
O’nun milliyetçiliği;
Irkçı ve ayrıştırıcı değil, birleştiriciydi.
Yayılmacılığı değil, tam bağımsızlığı esas alıyordu.
Saldırgan değil, barışçıydı.
★★★
Atatürk, 1930’da Türk milliyetçiliğini şöyle tanımlar:
“Türk milliyetçiliği, ilerleme ve gelişme yolunda, milletlerarası ilişki ve yakınlaşmalarda, bütün çağdaş milletlere paralel ve onlarla uyum içinde yürümekle beraber, Türk toplumunun kendine özgü karakterlerini ve başlı başına bağımsız kimliğini saklı tutmaktır.”
Ne kadar açık...
Dünyaya açık olacaksın, ama kimliğini kaybetmeyeceksin.
Çağdaşlaşacaksın, ama başkasının taklitçisi olmayacaksın.
Başka milletlerle eşit ilişkiler kuracaksın, ama iradeni başkalarına teslim etmeyeceksin.
★★★
Atatürk, 1926’da da şöyle diyordu:
“Biz doğrudan doğruya milliyetperveriz ve Türk milliyetçisiyiz.”
Milliyetçiliğe sırt çevirenler, “Ben Atatürkçüyüm” diyemezler.
Ya da milliyetçiliğe mesafeli olanlar, Atatürk’ün Altı Oku’nu sahiplenemezler.
Bu kadar açık...
★★★
Bugün bazı çevreler, Atatürk’ün milliyetçiliğini ırkçılıkla bir tutma yanılgısına düşüyor.
Oysa Cumhuriyet’in kuruluş felsefesi ve anayasal vatandaşlık anlayışı ortada.
1924 Anayasası’nın 88. maddesi şöyle diyordu:
“Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları, din ve ırk ayrımı gözetilmeksizin Türk kabul edilir.”
Bugünkü Anayasa’nın 66. maddesi de aynı vatandaşlık bağını esas alır:
“Türk Devletine vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türk’tür.”
Demek ki Cumhuriyet’in hukuki millet tanımı, kan bağına dayanmaz.
Ortak vatanı, ortak vatandaşlığı ve ortak geleceği esas alır.
Makalenin devamını okumak için linki tıklayınız:
