HARF DEVRİMİ’NİN 85’NCİ YILI KUTLANDI

1 Kasım 1928 yılında 1353 sayılı "Yeni Türk harflerinin kabul ve tatbiki hakkında Kanun"la yürürlüğe giren “Yeni Türk Alfabesi” başarısını kısa sürede okur –yazar insan sayısının artmasıyla gösterdi. 1923 yılında yüzde 2-3 olan okur-yazar oranı 1935 yılında yüzde 25 buldu.

HARF DEVRİMİ’NİN 85’NCİ YILI KUTLANDI
HARF DEVRİMİ’NİN 85’NCİ YILI KUTLANDI
Bu içerik 2280 kez okundu.

Harf Devrimi çok yönlü düşünülerek gerçekleştirilmiştir. İşte bazı nedenleri:

-Arap harfleri, Arap fonetiğine, Arap hançeresine (gırtlak yapısına) göre düzenlenmiş olduğundan bunların telaffuzları öz Türkçenin fonetiğine gırtlak yapısına uygun değildi. Ayrıca Arap harfleri mevcut yapısı ile öz Türkçe söyleyiş esasına da uygun değildi. Bu nedenle Türk milletinin düşüncesine şekil veren yazı, bu olmazdı.  Mevcut durum için uygun olan yeni bir semboller sitemine ihtiyaç vardı.

-Arap harfleri, Arap diline çok iyi uymakla beraber, Türk dili için yetersiz ve elverişsizdi.  Türkçe, Arap harfleri ile kolay yazılıp okunamıyordu. Konuşulduğu gibi yazılamıyor, yazıldığı gibi okunamıyordu. Okuyup yazmayı kolaylaştırmak ve yaymak ve böylece modern eğitim ve öğretimin gerçekleşmesine zemin hazırlamak ancak “Harf Devrimi”yle sağlanabilirdi.
 

-Diğer taraftan Batı medeniyeti Latin esasına dayalı harf sistematiğini kullanıyordu Arap ve Doğu uygarlıklarının özelliklerini ve kültürel yapısına göre oluşturulmuş Arap esasına dayalı harf sistematiği Batı ile olan ilişkilerimizde zorluklar yaşanmasına sebep oluyordu.  Bu nedenle rehber olarak Batı’nın bilimi ve feni alınacaksa ilişkilerin gelişmesi için teknoloji ve fen konusunda ilerleme kaydetmiş Batı’nın kullandığı Latin esasına dayalı harf sistematiği kullanılmalıydı.

 

Harf Devrimi’nin sağladığı yararların birkaçını şöyle özetleyebiliriz:


- Harf Devrimi, 1000 yıllık Arap harfleri ile yazı yazmak geleneğini yıkarak, Batı medeniyeti ve kültürü ile yakınlaşma sağlamasından dolayı Atatürk'ün önderliğinde kültür devrimine yol açan, büyük bir devrimdir. Bu nedenle sosyal, kültürel ve siyasi alanda geniş yankılar uyandırmıştır.

-Atatürk, Harf Devrimi’ni, sadece kolay okuyup yazma için bir yazı tekniği meselesi olarak ele almamıştır. Lâtin alfabesinden alınan yeni Türk harfleri, batı uygarlığına katılma işini de kolaylaştırmıştır bu sayede bundan sonra yürüteceğimiz ilişkilerimizde Batı medeniyeti ile entegrasyonumuzu sağlamada büyük yararlar sağlamıştır.

-Harf Devrimi, aynı zamanda, dilde reform yolunu açmak isteyenlere bir başlangıç, bir dayanak olmuş ve onlara güç kazandırmıştır. Böylece dilde sadeleştirme, Türkçeleştirme akımına hız verilebilmiştir.

-Harf Devrimi, kolay okuyup yazma olanağı sağlamasının yanında okuma alışkanlığını da artırmış ve yaygınlaşmasına zemin hazırlamıştır. Aslında Harf Devrimi’nin en önemli yönü, yeni başlayacak olan Kültür Devriminin  temel yapısını oluşturması ve de Türk kültürünün gelişmesine olanak vermiş olmasıdır.


Dil Derneği Yönetim Kurulu’nun Harf Devrimimizin 81’nci yılı için hazırladığı bildiriyi yayınlıyoruz


DEVLETİN DİLİ TÜRKÇE, SİYASAYA ARAÇ YAPILAMAZ!
SİYASAL ÇIKAR İÇİN TÜRK ABECESİNE HARF EKLENEMEZ!

 

Mustafa Kemal Atatürk, 93 yıl önce TBMM’yi, 90 yıl önce Türkiye Cumhuriyeti’ni kurmuş; 85 yıl önce Harf Devrimini, 81 yıl önce Dil Devrimini yaşama geçirmiş; birbirini izleyen devrimlerle yüzyıllarca “kul” olan halka yurttaşlık bilinci kazandırmıştır. Bu nedenle bize hak ve özgürlüklerimizin ne olduğunu öğreten Atatürk’le hesaplaşanları, inanç ve köken farkı gözetmeden hepimize çağdaş dünyada yer açan Türk Devrimini karalayarak yok etmeye çalışanları şiddetle kınıyoruz!
 

Türkiye Cumhuriyeti’nin temel ilkelerini, inancı ve kökeni farklı yurttaşların yurdun her bölgesindeki yaşama biçimlerini göz önüne almayan; ortak çıkarın güvencesi “yurttaşlık” bilincini korumayan, “yurtseverlik” duygusunu pekiştirmeyen “iki dilde eğitim” tartışmaları, kaygı verici ölçüde siyasallaştırılmıştır. 1 Kasım 1928’de yasayla kabul edilen, Anayasayla korunan Harf Devriminin devlet eliyle çiğnenecek olması, dilin ve eğitimin özgün bilim alanları olduğunu önemsemeyen politikacıların halkın 90 yıllık kazanımlarını pazarlık konusu yapması, 21. yüzyıl Türkiyesi için utanç verici bir durumdur.
 

Değişik kökenden insanların bir arada yaşadığı ülkelerdeki gibi ülkemizde de kimi yurttaşlar “ikidilli”dir; bireysel ikidillilik, gelişmiş ülkelerde ayrışma aracı değil, varsıllık olarak değerlendirilir. Gelişmiş ülkelerde de anaokulundan başlayarak eğitim, resmi (ortak) dille yapılır; birey, devletle olan tüm ilişkilerinde ortak dili kullanır.

Türkiye Cumhuriyeti yurttaşlarının ortak dili Türkçedir. Ortak dil, başta sağlıklı iletişim olmak üzere, ortak akıl ve bilgi üretilmesinin; bilginin yayılmasının ve paylaşılmasının; her yurttaşın eğitim, sağlık, adalet kurumlarından ve ulusal gelirden hakça pay almasının aracıdır.
     

İktidarın tutarlı eğitim-kültür siyasası olmaması, düşünce özgürlüğünün ve yaratıcı aklın engeli olarak önümüzde durmakta, yurttaşların çoğu ortak dil Türkçeyi öğrenememekte, düşüncesini doğru aktaramamaktadır.
     

Yabancı dille öğretim, anaokullarına dek inmiş; 4+4+4’lük sistemle eğitim dinselleştirilmiş; köken ayrımı gözetmeksizin bütün yurttaşları çağdaş olanaklarla donatması gereken ulusal eğitim anlayışı çökmüştür.
     

Gelişmiş ülkelerde olduğu gibi bizde de ortak (resmi) dille eğitim zorunludur. Bütün aydınlar, politikacılar, bu konuya bilimsel akıl ve sağduyuyla yaklaşmalıdır; çünkü ülkemizde Türkçe ve Kürtçeden başka diller de konuşulmaktadır; ortak dille birbirini doğru anlayan her yurttaş, ikidilli olan herkese saygı duyma kültürü edinir.
     

Türk abecesine “x, q, w” eklenemez! Bu konuda AİHM kararı da bulunmaktadır. Aynı dil ailesinden olmayan Türkçe ile Kürtçenin ses, biçim ve anlam özellikleri birbirine benzememektedir; bu nedenle iki dili aynı abeceyle yazmaya çalışmak, iki dili de bozacak bilgisizliktir.
     

Bugün eğitim, sağlık ve adalet açısından yaşanan sıkıntılar, bütün yurttaşların sorunudur; asıl sorun da budur. Sınıf farkını derinleştiren, toplumsal barışı zedeleyen bu sorunun aşılması için inancı ve kökeni farklı bütün yurttaşlar, ortak dille düşünerek ortak akılla birlikte savaşım vermelidir. Bu duygularla kamuoyuna saygılarımızı iletiyoruz.


Dil Derneği Yönetim Kurulu adına
Başkan Sevgi Özel


İsveç Postasi
 

Harf Devrimi Latin Alfabesi Türk Harfleri Mustafa Kemal Atatürk 1353 sayılı kanun
Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
ATATÜRK: “ÖĞRETMENLER YENİ NESİL SİZİN ESERİNİZ OLACAKTIR”
ATATÜRK: “ÖĞRETMENLER YENİ NESİL SİZİN ESERİNİZ OLACAKTIR”
BUGÜN 5 ARALIK TÜRK KADININA SEÇME VE SEÇİLME HAKKININ TANINMASININ 90. YIL DÖNÜMÜ KUTLU OLSUN
BUGÜN 5 ARALIK TÜRK KADININA SEÇME VE SEÇİLME HAKKININ TANINMASININ 90. YIL DÖNÜMÜ KUTLU OLSUN