ANKARA - Yarışmanın Cemil Kavukçu, Işık Kansu, Filiz Gülmez, Günay Güner ve Nermin Küçükceylan’dan oluşan seçici kurulunun değerlendirmesi sonucunda 2014 yılında ödüle değer öykü bulunamadı.

Nermin Küçükceylan'ın yönetip sunduğu Cumhuriyet Kültür Merkezindeki tören, Haziran (Gezi) Direnişinde yitirdiğimiz canları ve 13 Mayıs 2014'te Soma'daki madende yaşanan acı olayda can veren emekçilerimizi andığımız saygı duruşuyla başladı.

     

 Dil Derneği Başkanı Sevgi Özel, törenin açış konuşmasında Haziran Direnişinin birinci yıldönümüne değinerek Gezi'de başlayan direnişin umudumuzu yeşerttiğini, örgütlerimizi diri tutmanın şimdi her zamankinden daha da önemli olduğunu söyledi. İsveç Atatürkçü Düşünce Derneği Başkanı Mustafa Sönmez de törene gönderdiği iletiyle Gürhan Uçkan'ı ve direnişte yitirdiğimiz gençleri andı.

 

 

Törene Gürhan Uçkan'ın arkadaşı kimliğiyle katıldığını belirten Gazeteci Mustafa Balbay Uçkan'ı şu sözlerle andı: "Gürhan, İsveç'te yaşamasına karşın öncelikle bir Ankaralı, Cebeciliydi. Ankara'ya geldiğinde ilk işi Cebeci'deki berberine gitmek olurdu. O, dünya insanıydı; hem İsveç'te hem Ankara'da bir tek berberi önünde eğilirdi... Yazıları, yapıtlarında İsveç'teki yaşamı Türkiye ile karşılaştırırdı. En çok Nobel ödüllerini yazar, onları gözlemler, eleştirirdi.  Bu yıl ödül verilememiş. Gürhan'a yakışmıyorsa ödül verilmesin; o hak etmeyen bir şey yapmak istemezdi."

 

Yakın dostu Gürhan Uçkan'ı anmak üzere aramızda olan Ressam Celal Binzet de konuklara seslenerek duygularını dile getirdi: "Onunla güçlü bir dostluğumuz oldu. Yaşam doluydu, çok duyarlıydı. Türkiye'ye uzakta yaşa da Türkiye'yi çok yakından gözlemledi. Bilgisayarla yazışmayı hiç sevmezdi; bizlere uzun uzun yazdığı mektuplar gönderirdi. İsveç'te yaşayan Türklerin davranışlarıyla, Batı'nın gerekçeleriyle Türkiye'yi karaladıklarını anlatır, bu yolla İsveç'ten yararlandıklarını söyler, bu tutuma da çok kızardı."

 

Gürhan Uçkan'ın çocukluk arkadaşı Atılım Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sinan Sönmez konuşmasına "Gürhan'ın ilk şiirine, ilk öyküsüne tanıklık ettim" diye başlayarak anılarını, birlikte çalışmalarını şunları aktardı: "Ocak 81'de Bilim ve Sanat dergisi çıkmaya başladı. Gürhan'ın yazıları, 98 sayı çıkan bu dergide yayımlandı; ardından çıkan Yarın'ın da İsveç temsilcisiydi. Yazın için şöyle derdi: 'Gerçeğin araştırılmasında araç, toplumun uyanık tutulmasında gereçtir...' Latin Amerika yazarlarını da yakından gözlemleyerek orada yaşananların Türkiye ile benzerliğine vurgu yaptı."

 

Sinan Sönmez, Haziran Direnişinin birinci yıldönümü nedeniyle Gürhan Uçkan'ın Bilim ve Sanat'ın Şubat 1985 sayısında yayımlanan, güncelliğini bugün de koruyan "Sanatın Toplumsal İşlevi ve Latıin Amerika" başlıklı yazısından bölümler okuduktan sonra Soma'da  yaşananlara gönderme yaparak Uçkan'ın maden işçilerinin 1984-1985 boyunca İngiltere'de yaptığı grevi irdelediği "Neden Grev Yapıyorlar?" yazısından Thatcher'ın şu sözlerini aktardı: "Bu grev bitince tutucu, anlayışlı sendikalar kuracağız!"

Cumhuriyet Gazetesi Yazarı Işık Kansu, Gürhan Uçkan'ın şiiri ve sanatından söz ettiği konuşmasına Uçkan'ın şu şiiriyle başladı: "Siz geç kaldınız aslında/ Nereden bakarsanız bakın/ Yanlış şafaklarda uyandınız" Kansu, yazarın ve şiirin gereklerini Mayakovski ve Gülten Akın'dan esinlenerek aktardığı, Uçkan'ın günümüze ışık tutan şiirlerine ve İsveççeyle Türkçe arasındaki güçlü çevirilerine değindiği konuşmasını Gürhan Uçkan'ın yeni dünya düzenini alaysı biçemle eleştirdiği "In-Out" şiirini okuyarak sonlandırdı.

 

Öykü yarışması seçici kurulunun üyesi, Dil Derneği Yayın Kolu Başkanı Günay Güner ödülün verilememe gerekçesini okuyarak başladığı konuşmasında şunları söyledi: "Gürhan Uçkan'ın yakın dostuydum. Sonsuz içtenliği ve dostluğuyla etkisi çok güçlüydü. Yaşamını sanat olarak yaşardı; bu bir tasarı değildi, o zaten oydu! Sevda, özgürlük, güzellik bir özsu gibi direnişini beslerdi. Yapıtlarına bunları düşürürüdü.

     

Arkadaşlarına, dostlarına anmalıklar dağıtırdı. Yurdunun değerlerine çok önem verirdi. Gönlü her zaman toprağında oldu.

      

Çevirileriyle kendisine bir dünya oluşturdu. İnsancıl değerleri öne çıkaranları çevirirdi; örneğin Tomas Tranströmer'den şiir çevirileri büyük önem taşır. Ödüllerdeki yanlı tutumunu, seçimlerini eleştirdiği Nobel Akademisi, kendisine çeviri ödülü verdi; ama ne yazık ki akademiden aldığı böylesine önemli bir ödül Türkiye'de haber bile olamadı."

     

Törenimiz, Gürhan Uçkan'ın ablalarının duygu dolu sözleriyle sona erdi: "Biz onu abla olarak seviyoruz; ama sizler sözlerinizle, konuşmalarınızla öyle bir Gürhan Uçkan yarattınız ki şimdi onu yeniden sevdik!"

 

 

 

 

 

Seçici Kuruldan Kamuyouna Açıklama:

 

Dil Derneği Gürhan Uçkan Kısa Öykü Ödülü seçici kurulu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda, 2014 yılı için yarışmaya katılanlar arasında ödüle değer öykü bulunamamıştır.

                      Yarışma, 5 Aralık 2006'da yitirdiğimiz değerli Yazar, Şair, Gazeteci Gürhan Uçkan’ın kişiliğini, düşüncelerini ve yapıtlarını gelecek kuşaklara aktarmanın yanı sıra, genç kuşakların dil duyarlılığını artırmak, yazınsal yeteneklerini geliştirmek, değerlendirmek üzere, Dil Derneği ile İsveç Atatürkçü Düşünce Derneği tarafından üniversite gençliği arasında düzenlenmektedir.

                       Öykü çalışmalarında seçici kurul tarafından belirlenen başlıca sorunlar şunlardır:

• Ürünlerde öykü tekniğine, öykü türünün tanımının gereklerine uyulmamaktadır.
• Anlatımda savrukluk, dağınıklık, bütünlükten yoksunluk belirgindir.
• Türkçe tümce kurma, yazım kurallarına uyum zayıftır.
• Çalışmalarda Osmanlıca, Arapça, Farsça sözcükler yoğun biçimde kullanılabilmektedir.
• Bazı öykülerde izlemsel yönden bunalım, acı, kaygı işlenmeye çalışılmasına karşın okurda etki yaratılamamaktadır.
• Çalışmalarda derin yapı güçsüzdür.
• Olaylar amaçsızca, ardı ardına sıralanmaktadır.

 

Belirtilen nedenlerle, yarışmaya katılan çalışmalardan ödüle değer öykü bulunmaması dolayısıyla, Dil Devriminin ödünsüz, gönülden savunucusu Gürhan Uçkan’ın anısına saygı, Dil Derneği ile İsveç Atatürkçü Düşünce Derneğinin saygınlığı gereğince, 2014 yılında Dil Derneği Gürhan Uçkan Kısa Öykü Ödülü verilmemesi uygun görülmüştür.

Kamuoyuna saygıyla duyururuz.

Ödül Seçici Kurulu

 

 

İsveç Postası